Hakiki şahtere
Fumaria officinalis

Hakiki şahtere 15-70 cm boylarında, bir yıllık, otsu bir bitkidir.Dantelimsi ince parçalı yaprakları vardır.Gövde ve yan dallar yeşil, iki-üç parçalı yapraklar gri-yeşildir.Yaz boyunca birçoğu bir arada, başak halinde pembe çiçekler açar.Küremsi küçük meyvelerin üzeri pürtüklüdür. 1700 metreye kadar yol kenarlarında, sürülmemiş tarlalarda yetişir. Bileşiminde tanen, potasyum, fumarik asit, başta kumarin olmak üzere çeşitli alkaloitler bulunur. Tarihten bu yana kullanılan şifali bir bitkidir. Gölgede kurutulmuş çiçekli dallarının güçlendirici, yatıştırıcı, zayıflatıcı, idrar artırıcı, kan temizleyici, tansiyon düşürücü, mide ağrılarını dindirici etkileri vardır.Damar sertliğine, halsizliğe, şişmanlığa, kaşıntıya, egzamaya karşı kullanılır. 50 gram bitki 1 litre (5 bardak) kaynar suyla demlenir, günde iki-üç bardak içilir. Cilt rahatsızlıkları için dışardan uygulanır.

Yayılışı: Fumaria officinalis, Avrupa, Asya ve yurdumuzda yaygın bir bitkidir, ayrıca 15 civarı başka Fumaria türü de yurdumuzda doğal olarak yetişmektedir.

Kullanılan kısımları: Çiçekli dönemde toplanmış topraküstü kısımları (Fumariae herba).

Etken bileşikleri: Drog %1 civarında benzilizokinolin türevi alkaloitler taşır, en önemlileri protopin ve fumarilindir, ayrıca flavon türevleri de drogda bulunur.

Etki ve kullanılışı: Etken bileşikler safra yolları ve mide-barsak sistemine spazmolitik etkidedir, safra yolları ve mide-barsak sistemindeki kramplı sancılarda kullanılır.