Turkey

Armut psillidi

Cacopsylla pyri

ARMUT PSİLLİDİ
Cacopsylla pyri

TANIMI VE YAŞAYIŞI
Armut ağaçlarında birden fazla psyllid türü bulunmasına karşın, yaygın ve çok bulunan tür C.pyri olduğu için bu tür ele alınmıştirş
Ergin böcekler, genel olarak açık kahverengi, sarımsı-turuncu kahverenklidir.Kanatları saydam olup abdomen üzerinde çatı şeklinde katlanmıştır.Uçabildikleri gibi, arka bacaklarının morfolojik yapısı gereği sıçrayabilirler.Erginlerin daha küçük (1,95 mm) ve daha açık renkli yaz formu ile daha irice (2,12 mm) ve daha koyu renkli olup kışı geçiren kış formu vardır.Yumurtaları oval, yeni bırakıldığında krem-beyaz, açılmaya yakın sarı renklidir.Yumurtalar, arka kısmında bulunan bir sap ile bitki dokusuna tespit edilirler.İlk üç dönem nimf yassıca oval, krem-sarı renklidir.Dördüncü dönem nimf daha öncekilerden daha oval, mavimsi-yeşil kahverenkte olup gelişmekte olan kanatlara sahiptir.Bu dönemler salgılamış oldukları tatlı maddeler ile örtülüdürler, beşinci dönem nimfler ise daha az tatlı madde salgılar ve çevrelerinde böyle bir tatlı madde örtüsü bulunmaz.
Kışı ergin olarak ağaçların kabuk çatlakları, yarıkları gibi korunaklı yerler; tomurcuk çevresi, dal çatallarında ve yerdeki yaprak altları, artıklar arasında geçirir.Kışlayan erginler yumurtalarını tomurcukların dibindeki sürgünlere, tomurcuklar kabarmaya başladığında daha küçük çatallara bırakır.Tomurcuklar açıldığında yumurtalar tazeyapraklarınsapları ile orta damarları boyuna ve çiçek salkımlarında çanak yaprakları ile çiçek saplarına bırakılır.Yumurtadan çıkan nimfler beş nimf dönemi geçirerek ergin hale gelirler.İlk dört dönem nimfler, özellikle orta damara yakın olmak üzere yaprak alt yüzlerinde bulunur ve salgıladıkları şurupsu bir tatlı madde ile kaplıdırlar.Bu dönemlerde oldukça az hareket eder ve aynı tatlı madde damlacığı içinde kalabilirler.Beşinci nimf döneminde ise çoğunlukla tatlı  madde damlacığını terk eder ve kendisi de az beslendiği için az tatlı madde salgılar, yapraklarda, gelişen sürgünlerde dolaşır veya yaprak sapları ile taze, sulu gövde kısımlarında toplu halde bulunurlar.Bu nimflerden gelişen ilk yaz (1.döl) erginleri, kış formundan farklı olarak uçmaz; yumurtalarını yaprakların yakınına ve taze uçlara bırakır.Yılda 3-4 döl verebilir.
Armut psyllidi genç, taze, sulu dokuları tercih ederler.Çok önemli psyllid zararı görmüş yapraklar, daha sonraki döllerin gelişimi için uygun değildir.Bu nedenle mevsim başındaki yüksek populasyon uygun yapraklı kısım olmadığı için, yaz ortasında oldukça düşük bir düzeye inebilir.
Gelişme dönemi süresince sıcak ve kuru hava; ilk dönem nimfleri örten tatlı maddenin kristalleşmesine ve son iki dönem larvanında kurumasına neden olarak; nimf populasyonunda %60-75 oranında azalmaya yol açabilir.Ayrıca sıcak yaz havası, erginlerin bıraktıkları yumurta sayısını da azaltır.İlkbaharda ise, serin hava koşulları ile taze dokuların varlığı psyllidlerin hızla artmalarına yardımcı olur.Aynı şekilde hasattan sonra, serin hava koşulları, armut ağaçlarında yeni sürgün faaliyetine yol açarak psyllid populasyonunda artışı kolaylaştırır. 

ZARAR ŞEKLİ, EKONOMİK ÖNEMİ VE YAYILIŞI
Bu zararlının nimfleri, esas olarak yapraklarda ve sürgünlerde beslenerek zararlı olur.Yoğun bulaşmalarda ağaçların gelişmesi durur, yaprak ve meyve dökülmeleri, meyve şekil bozuklukları meydana gelir.Birkaç yıl tekrarlayan yoğun bulaşmalarıtakiben ağaçların dallarında ve tümünde ölüm meydana gelir.Salgıladıkları tatlı maddeler üzerinde de solunum ve foto sentezi engelleyen, ağaca genel bir zayıflık veren ayrıca meyvelerin Pazar değerini düşüren bir isli yapı (fumajin) oluşur.Özellikle armut arasında ara ziraati (sebze, bostan gibi) yapılan bu nedenle sık sulanan bahçelerde zarar daha fazla olur.Ayrıca bazı hastalık etmenlerinin (özellikle Ateş Yanıklığı)’nın vektörlüğünü yaptıkları da kaydedilmektedir.
Populasyon yoğunluğu değişmekle birlikte armut dkilen her yerde bulunmaktadır.

KONUKÇULURI
Konukçuları çeşitli armut ağaçları ile yabani armutlardır.

DOĞAL DÜŞMANLARI VE ETKİNLİKLERİ
Armut psillid’lerinin pek çok doğal düşmsnları vardır.Bu yararlılar içinde en yaygın ve önemlileri Anthocoris ve Deraocoris cinsine bağlı predatör türleri olup bunların gerek nimf gerekse erginleri zararlının yumurta ve nimflerini yiyerek etkin olmaktadırlar.İlaçlanmamış bahçelerde, bu predatörler temmuz ve ağustos ayları süresince hızla çoğalıp psillid populasyonunu önemli ölçüde düşürürler.Ancak gerk parazitoidler gerekse predatörler erken dönemde (ilkbahar ve yaz başında) Psillidlere oranla sayıca az olduklarından yeterli kontrol sağlayamazlar.

MÜCADELESİ
KÜLTÜREL ÖNLEMLER
-Armut bahçelerinde ara ziraati yapılmamalıdır.
-Zararlıya karşı dayanıklı armut çeşitleri yetiştirilmelidir.
-Ağaçların budanması, gübrelenmesi gibi kültürel işlemlere özen gösterilmelidir.

 BİYOLOJİK MÜCADELE
Bu zararlının oldukça çok olan doğal düşmanlarının korunması ve etkinliklerini arttırılması için gereksiz, zamansız ve fazla ilaçlamalardan kaçınılmalı, yaz ilaçlamaları, özellikle yararlıların etkin olduğu döneme rastladığından, bu ilaçlamalar ancak zararlı populasyonun çok yüksek ve bulaşmanın fazla olması durumunda yapılmalıdır.

KİMYASAL MÜCADELE
Armut psyllidleri ile mücadele, psyllidlerin kısa zamanda çeşitli pestisitlere dayanıklı populasyonlar geliştirmeleri yüzünden oldukça özen istemektedir.Psyllidler çok zararlı olup çabuk çoğaldıkları için, yıl boyunca bulaşmalar en düşük düzeyde tutulmalıdır.Bu nedenle, mevsim başında bir yıl önce psyllid zararı bulunan tüm birbirine komşu bahçelerde aynı anda, ilaçlamalar yapılmalıdır.Bu uygulama hem etkinliği arttırır, hem bir bahçeden diğerine geçişleri engeller.

İlaçlama Zamanının Tesbiti
Kışlayan döl erginlerinin bıraktığı yumurtalarının hemen hemen tamamının açılıp iki ve üçüncü dönem nimfler görülmeye başladığı ve sürgünlerin %15’den fazlasında bulaşma görüldüğünde ilaçlama yapılır.Her sürgünde bir birey görüldüğü zaman o sürgün bulaşık kabul edilir.
Nisan ayı başından itibaren yapılmaya başlanan kontrollerde, kışlayan döl erginlerinin bıraktığı yumurtaların hemen tamamının açılıp 2 ve 3 yaşlı nimfler görülmeye başladığı zaman yapılan tek bir ilaçlama yeterlidir.Ancak nimflerin salgıladığı tatlı madde akıntısının görülmesi, giderek artması halinde ilaçlama için geç kalınmış demektir ve bu zamanda yapılan ilaçlamanın etkiside çok düşüktür.İlkbahar ilaçlaması yapılmamış ve yazın yoğun bulaşmalar olmuşsa, doğal dengeyi korumaya ve hasat ile ilaçlama arasında güvenli zaman aralığını bırakmaya özen göstererek yaz ilaçlamaları yapılabilir.

pesticides
Actara 240 SC
intensity: ★★★
Actinmor
intensity: ★★★
Actual 20 WP
intensity: ★★★
Affluron
intensity: ★★★
Agro-Cypethrin 25 EC
intensity: ★★★
Agrosan 240 SC
intensity: ★★★
Akethrin 25 EC
intensity: ★★★
Aktinara 240 SC
intensity: ★★★
Algamek 1.8 EC
intensity: ★★★
Arando
intensity: ★★★
Arrivo 25 EC
intensity: ★★★
Artiste 240 SC
intensity: ★★★
Artvidor 350 SC
intensity: ★★★
Athletic 25 EC
intensity: ★★★
Avirmec EC
intensity: ★★★
Backen 350 SC
intensity: ★★★
Bestamit SL
intensity: ★★★
Bestmilyn
intensity: ★★★
Biancor 35 SC
intensity: ★★★
Birindisi 48 SC
intensity: ★★★
Calypso OD 240
intensity: ★★★
Canmetrin 25 EC
intensity: ★★★
Cansupran
intensity: ★★★
Cardosso 250 EC
intensity: ★★★
Comprador SC 350
intensity: ★★★
Confidor SC 350
intensity: ★★★
Confidor SL 200
intensity: ★★★
Conmirid SC 350
intensity: ★★★
Conqueror 350 SC
intensity: ★★★
Croshe
intensity: ★★★
Cyperkiller 250 EC
intensity: ★★★
Cypermen 25 EC
intensity: ★★★
Cypra Plus
intensity: ★★★
Dante 25 EC
intensity: ★★★
Decis 2.5 EC
intensity: ★★★
Declare 25 EC
intensity: ★★★
Dedel EC 2.5
intensity: ★★★
Dekagard 25 EC
intensity: ★★★
Delegate 250 WG
intensity: ★★★
Delete 2.5 EC
intensity: ★★★
Deltadoğ 25 EC
intensity: ★★★
Deltaplan
intensity: ★★★
Deltharin 2.5 EC
intensity: ★★★
Demond EC 2,5
intensity: ★★★
Deprive EC 2.5
intensity: ★★★
Dexedrine
intensity: ★★★
Diagonis 2.5 EC
intensity: ★★★
Dimilin SC 48
intensity: ★★★
Dimiron SC 48
intensity: ★★★
Dismiss 48 SC
intensity: ★★★
Efdal Delmetrin 25 EC
intensity: ★★★
Efdal Diflumin 48 SC
intensity: ★★★
Efdal İmidrid 350 SC
intensity: ★★★
Efdal Kimetrin 25 EC
intensity: ★★★
Efdal Malation 20 EC
intensity: ★★★
Efdal Tebusai 20 WP
intensity: ★★★
Ekoprid SC 350
intensity: ★★★
Emcenol 800
intensity: ★★★
EOS- 800
intensity: ★★★
Fermalathion 20 EC
intensity: ★★★
Fontana
intensity: ★★★
Fortexin
intensity: ★★★
Gizey 20 WP
intensity: ★★★
Gold malathion 20 EC
intensity: ★★★
Graviton SC
intensity: ★★★
Hektaş Yazlik Yağ
intensity: ★★★
Hekvidor 350 SC
intensity: ★★★
Heraclia OD
intensity: ★★★
Imaxi 35 SC
intensity: ★★★
Imperator 25 EC
intensity: ★★★
İnhilin 48 SC
intensity: ★★★
İnvert
intensity: ★★★
İzo-Malathion 20 EC
intensity: ★★★
Kitinaz 25 WP
intensity: ★★★
Kitinaz 48 SC
intensity: ★★★
Kormilin 25 WP
intensity: ★★★
Kormilin 480 SC
intensity: ★★★
Kral 250 EC
intensity: ★★★
Lance 25 EC
intensity: ★★★
Liveron Super
intensity: ★★★
Mak-Malathion 20 EM
intensity: ★★★
Massmethrin
intensity: ★★★
Matador 250 EC
intensity: ★★★
Meltolan 20 WP
intensity: ★★★
Menta Ares
intensity: ★★★
Miralav 100 SC
intensity: ★★★
Modesta
intensity: ★★★
Movento SC 100
intensity: ★★★
Naron Yazlik Yağ
intensity: ★★★
Ningbo 25 EC
intensity: ★★★
Nomer Süper
intensity: ★★★
Nopest Super
intensity: ★★★
Norton Super
intensity: ★★★
Penstar EW
intensity: ★★★
Pil-Zugo
intensity: ★★★
Planol 20 EC
intensity: ★★★
Postman OD
intensity: ★★★
Predator 2,5 EC
intensity: ★★★
Promise Ultra EC
intensity: ★★★
Pusula
intensity: ★★★
Pyrecin 2,5 EC
intensity: ★★★
Rihen
intensity: ★★★
Rimon Supra 10 SC
intensity: ★★★
Ritmig 10 EC
intensity: ★★★
Rockypso
intensity: ★★★
Seldony 20 WP
intensity: ★★★
Sim Siper
intensity: ★★★
Siperkor 25 EC
intensity: ★★★
Smilodon
intensity: ★★★
Sunplus 350 SC
intensity: ★★★
Supragil 40 EC
intensity: ★★★
Tackle
intensity: ★★★
Talav 20 WP
intensity: ★★★
Tayro
intensity: ★★★
Terason 200 SL
intensity: ★★★
Terason 350 SC
intensity: ★★★
Topraxdel 2.5 EC
intensity: ★★★
Topraximetrin 250 EC
intensity: ★★★
Topraxmoseyi
intensity: ★★★
Torpedo EC
intensity: ★★★
Trapez 20 EC
intensity: ★★★
Tulbert 240 SC
intensity: ★★★
Turoil Liquid
intensity: ★★★
Venti
intensity: ★★★
Yakuza 20 WP
intensity: ★★★
Yimacho 350 SC
intensity: ★★★
Zelos OD 240
intensity: ★★★
Polytrin 250 EC
intensity: g_not_available_label